موقعیت مکانی خوش ییلاق :  

                  

 واقع دراستان گلستان،شهرستان آزادشهر،روستای خوش ییلاق ،بخش چشمه ساران  ازشمال به سمت مرزاینچه برون،ازجنوب به استان سمنان،ازشرق به خراسان شمالی وازغرب به استان مازندران  درجاده بین المللی شهرستان آزادشهربه شاهرود واقع شده.

 

قدمت روستا:

 

به 300الی400 سال می رسد.ازقوم قزلباش میباشند.

 خوش ییلاق: به 300الی400 سال می رسد.ازقوم قزلباش می باشندکه زبان اصلی انها ترکی است. بالباس رنگ قرمزودامن های اطلس قدیمی ومردان بالباسی ازجنس چوقابرتن داشتند.

 

از لحاظ فرهنگی و مذهبی این سرزمین دارای امامزاده قاسم (ع) در جاده به سمت شاهرود می باشد

این روستا امروز یکی از قطب های گردشگری محسوب می شد 

مردم این روستا همگی مسلمان و شیعه اند و این روستا در زمان جنگ تحمیلی با تقدیم (11شهید والامقام)

(3آزاده سرافراز) و ده ها جانباز و مجروح رتبه اول در استان گلستان را دارا می باشد

خوش ییلاق را در گذشته سرنگتی ایران می نامیدند زیرا این منطقه نیز همانند سرنگتی به واسطه جمعیت بالای حیات وحش معروف بود.

جمعیت:

جمعیت آن بالغ بر150 خانواروتعداد400نفرمی باشدکه اغلب کشاورز ودامدار وتعدادی هم به صورت ییلاق قشلاق دراین روستاحضوردارند.

طبیعت منطقه:

خوش ییلاق گنجینه ای ازچشم انداز های طبیعی دردل خوددارد که ازنخستین مناطق موردحفاظت درکشوربوده که ازسال 1351 حفاظت شده اعلام شده وازسال 1364عنوان آن به پناهگاه حیات وحش تغییریافته است.این منطقه ازبی نظیرترین پناهگاه های حیات وحش ایران است.این پناهگاه درکل برمبنامشاهدات دارای 29 گونه دار، 93 گونه پرنده، 25 گونه خزنده و5 گونه دوزیست می باشد.حیواناتی همچون مرال،شوکاوخرس قهوه ای،یوزپلنگ،پلنگ،کل وبز،قوچ ومیش،آهوو.منطقه خوش ییلاق به لحاظ قرارگیری میان تواقلیم متفاوت ایرانی-تورانی ومنطقه هیرکانی باچشم اندازهای متفاوت طبیعی وتنوع ایستمی شامل جنگل،کوهستان،مرطوب خزری،دشت خشک وخیابانی تنوع زیستی ویژه وارزشمندی.به طورکلی منطقه خوش ییلاق رامی توان به دوبخش دشتی وکوهستانی تقسیم بندی نمود.درختانی همچون کندوس،الوچه جنگلی،بلیک،به جنگلی،سیب جنگلی،زرشک کوهی،گردو،تمشگ کوهی وقارامرق دراین منطقه وجوددارد.

 

خوش ییلاق: گونه های گیاهی:

 

به دلیل حاصلخیزبودن وآب وهوای مناسب به علت هم جواربودن باکوه های البرز این منطقه مهدگیاهان دارویی می باشدکه دربرگیرنده پوشش گیاهی متنوعی ازگونه ها ی گیاهی وطبیعی وخودرو می باشدکه مردم روستاازسالیان دور

ازانها برای درمان بیماری هااستفاده می کردند.

گیاهانی مانندچای کوهی،آویشن کوهی(ککلیک اوتو)،بومادران،اسطوخدوس،کلپوره،کاسنی،شاهتره،پونه،مریم گلی، سبزی اوکوهی، سبزی کرگاه کوهی، سبزی چرشت کوهی وغیره.

درسال های اخیرمردم روستا به کشت گیاهانی مانندگل گاوزبان،زعفران،گل محمدی،آویشن،نعنافلفلی گرایش پیداکرده اند.

 

جاذبه های دیدنی روستای خوش ییلاق:

کاخ رضاشاه پهلوی  که به ثبت ملی رسیده است.

چشمه قدیمی وسط روستا.چهارچشمه.تفرجگاه جنگل دکل.امام زاده قاسم.گردنه خوش ییلاق .سرخه آرام.سرخه 

چشمه.آبشاربزلار.دشت زردابه.دشت گندمک.کوه چهلپق.کپه تالخان.یکه قاچ.نودار.منطقه جنگلی طور.تخته 

سوته.سرچشمه.

 

صنایع دستی:

چادرشب بافی،سفره بافی،دستمال بافی،چوقا بافی،سوزن دوزی روی پارچه،رومیزی روی چوب.

 

غذاهای محلی:

ترشوپت ، سوت لوآش ، مرجوملوآش ،کرگالوآش ، گلین برماقوآش ، ترشوشوله ، شوله قورما ، گوجه  خوروشتو ، قوروت ، قاتوندان قروت ، دوغ دوش ، رشته شوربا ، سوزولوشوربا ، حصو ،خاقانک.

 

 

نان های محلی:

نان کاک(شیرمال تنوری)

نان لواش تنوری

نان قره قروتی

نان سبزی(اوجنگلی)

کوماچ

نان باآب جوانه گندم

نان چلپک.